aardbevingen

Wat is een aardbeving eigenlijk?

Een aardbeving is een trilling of schokkende beweging van de aardkorst.

Aardbevingen vinden plaats als er in de aardkorst plotseling veel energie vrijkomt. De energie plant zich dan in een golfbeweging vanuit het centrum naar de omgeving voort. Het denkbeeldige punt waar de beving ontstaat,  heet het hypocentrum. Het punt aan het aardoppervlak daar loodrecht boven wordt het epicentrum genoemd

hypocentrum

Een aardbeving is dus eigenlijk een trilling in de grond. De bodem kan gezien worden als een materiaal waar een grondtrilling doorheen wordt getransporteerd.  de bodem zelf heeft invloed op een trilling en andersom. bodemtrillingen zijn trillingen die door de bodem lopen, dit kan zowel op grote diepte als net onder het aardoppervlak.

Een grondtrilling op zich is niet zichtbaar, zo’n trilling kan ook van het ene naar het andere materiaal overgaan. Verschillende materialen dempen de trilling wel op verschillende manieren.

Ook de afstand vanaf de bron is natuurlijk van invloed, hoe verder weg van de bron des te meer de trilling gedempt zal worden .

Bron  trilling   ontvanger

hier een mooie uitleg van Kor Dwarshuis

Je ziet dat de trillingen er uit zien als een soort golven, er zijn voor aardbevingen twee belangrijke soorten golven

de P en de S golf

p en s golf

de P golf is een drukgolf en beweegt in de lengterichting van de bron af, de deeltjes van het materiaal waar de golf doorheen gaat worden in de lengterichting samengedrukt.

de S golf is een golf met een zijdelingse beweging en/of op en neer Bij S-golven trillen deeltjes in het materiaal waar de golf doorheen beweegt (het medium) loodrecht op de bewegingsrichting van de golf. Daarbij treedt schuifbeweging op in het materiaal, waaruit afgeleid kan worden dat S-golven alleen kunnen bewegen door elastische materialen. In vloeistoffen of gassen komen S-golven daarom niet voor.

Hoe ontstaan de aardbevingen eigenlijk

Meestal wordt een aardbeving veroorzaakt door het schuiven van platen waaruit de aardkorst bestaat. Deze platen zijn voortdurend in beweging en dit kan trillingen veroorzaken. De meeste activiteit van deze platen veroorzaakt geen merkbaar effect in het dagelijks leven, maar zo nu en dan komt er plotseling veel energie vrij binnen korte tijd en trilt een gebied eromheen mee en spreken we van een aardbeving. Dit gebeurt het vaakst op plekken waar de platen aan elkaar grenzen, de breuklijnen.

In Groningen, gaat het iets anders. Daar ontstaan de bevingen door het ontrekken van gas uit een poreus gesteente, het gas bevind zich onder hoge druk in het poreuze gesteente. Door het onttrekken van aardgas uit deze laag treedt er bodemdaling op doordat de poreuze laag wordt samengeperst, deze daling gaat niet geleidelijk maar schoksgewijs. dit schoksgewijze dalen veroorzaakt de bevingen in Groningen.

In de provincies Groningen en Drenthe hebben zich sinds 1986 een paar honderd aardbevingen voorgedaan als gevolg van het onttrekken van aardgas uit de ondergrond. De meeste waren zeer licht. in 2003 vond echter bij Loppersum een aardbeving plaats met een sterkte van 3,0 op de schaal van Richter. De materiële schade was gering.

Een beving met de kracht van 2,2 op de schaal van Richter werd geregistreerd op 5 Augustus 2005 in Sappemeer, ook deze beving zou kunnen zijn ontstaan door bodemdaling als gevolg van aardgaswinning.

In de provincie Groningen op augustus 2006 had een schok van 3,5 op de schaal van Richter en vond plaats in Westeremden. Twee jaar later, op 30 Oktober 2008 opnieuw een aardbeving als gevolg van plaatselijke gaswinningsactiviteit plaats, ditmaal met een sterkte van 3,2.

Op 16 augustus 2012, rond 22.30 uur, werd er in de provincie Groningen een aardbeving waargenomen. Het epicentrum lag bij Huizinge en de aardbeving werd, net als de andere aardbevingen in dit gebied, veroorzaakt door de aardgaswinning door de NAM. Het European-Mediterranean Seismological Centre (EMSC) meldde aanvankelijk dat de schok een kracht had van 4,1 op de schaal van Richter, maar zwakte dat later af naar 3,7. Volgens een latere beoordeling van de KNMI was de kracht 3,6. Dit was de zwaarste aardbeving tot nu toe in de provincie. In het Groningenveld is een toename van het aantal bevingen te zien. Dit lijkt een samenhang te hebben met de toegenomen gaswinning. Op basis van de statistiek is het echter niet mogelijk gebleken om de maximaal mogelijke magnitude voor aardbevingen in het Groningenveld te schatten. In 2013 (25 januari) werd na het uitkomen van een rapport van de dienst “staatstoezicht op de mijnen” bekendgemaakt dat niet uitgesloten kon worden dat zich aardbevingen met een magnitude tot 5 op de schaal van Richter zouden kunnen voordoen.  De aardbevingen in Noordoost-Groningen veroorzaken veel schade aan woningen omdat deze zich voordoen op slechts drie kilometer onder het aardoppervlak. Bovendien zorgt de kleigrond voor een golvende werking aan het oppervlak wat er eveneens voor zorgt dat de schade aan huizen en gebouwen veelal aanzienlijk is.

bronnen:

aardbeving.net
Wikipedia.nl

 

Geef een reactie